Viện bảo tàng Louvre PARIS

Bích Xuân

 

Chuẩn bị cho cuộc thăm viếng nơi đây, bạn nên có trước một bản đồ của viện bảo tàng Louvre, để di chuyển dễ dàng trong việc thưởng ngoạn những kiệt tác. Và phải phải chọn trước những tác phẩm ḿnh muốn ngắm nh́n... Cung điện Louvre có tuổi qua nhiều thế kỷ; nhờ những bộ sưu tập nghệ thuật phong phú nhất tứ các nơi trên thế giới tụ về.

Louvre trước đó là nơi cư ngụ các bậc đế vương, vua chúa trải qua 8 thế kỷ. Những lần nới rộng, tu bổ liên tiếp, đă tóm lược lịch sử ngành kiến trúc, biến cung điện Louvre thành một bảo tàng viện lộng lẫy. Nhưng sự nổi này, nhờ hai kiệt tác, Joconde của Leonard de Vinci và tượng thần vệ nữ Milo. Người mẫu Mona Lisa ḍng quí tộc gốc người Ư, trong bức hoạ la Joconde là vợ của Francesco Giocondo ở vùng Florence. Bức họa trên gỗ khi vẽ xong được vua Pháp, François 1er mua lại đem về chưng ở cung diện Louvre, làm bảo vật riêng lúc ban đầu. Bạn sẽ ngạc nhiên khi thấy nụ cười bí ẩn của nàng Mona Lisa hay là La Joconde, được bảo vệ bởi một tấm kính dày, v́ thường ngày nàng bị “tấn công” bởi ánh flash chụp h́nh của du khách….

Vua Napoléon I đă làm cung điện Louvre thành viện bảo tàng phong phú, bằng cách bắt các nước thua trận nộp những danh hoạ, qua sự lựa chọn của ông tổng giám đốc Vivant Denon.Tượng vệ nữ Milo cũng được mang về Pháp. Sau đó, ông Champollion nhà khảo cổ nổi tiếng, được giao phó trông nom và tuyển chọn thâu mua những đồ cổ Ai Cập. Hiện tại trong viện bảo tàng lưu trữ 350.000 kiệt tác đủ loại. Hơn 35.000 kiệt tác được triển lăm trên 60.000 mét vuông. 

 

Lấy trộm được bức tranh La Joconde hẳn là giấc mơ của những tay trộm nổi tiếng thế giới. Vào năm 1911, một cựu nhân viên làm việc trong viện bảo tàng Louvre tên Vincenzo Prugia, người gốc Florence, (cùng xứ với nàng Mona Lisa) đă thành công trong việc ăn trộm bức danh họa này. Nhưng không biết làm cách nào để bán “chiến lợi phẩm”, anh chàng bèn dấu dưới giường tại căn nhà anh ta ở vùng Florence. Mỗi khi ăn cơm, anh ta đem ra, lật ngược bức họa lại để làm bàn ăn (may thay anh ta đă gói ghém cẩn thận). Sau hai năm, anh ta đem bán cho một nhà mua bán đồ cổ ở gần đó. Ôâng này nhận ra ngay bức danh họa Joconde liền báo cảnh sát. Nhờ vậy nàng Mona Lisa mới được “hồi hương“ trở lại viện bảo tàng Louvre.

 

Nơi đây, bạn có thể chiêm ngưỡng bức tượng người bằng thạch cao, được phết một lớp sơn, nh́n xa như da người, đặc biệt có đôi mắt làm bằng pha lê lấy từ đá núi và đồng, đôi mắt nh́n rất tinh anh, như người sống, ngồi xếp bằng viết chữ. Bức tượng này có từ 2600 năm, trước thiên Chúa giáng sinh (Le Scribe accroupi). Kế đến là khu vực từ thời tiền sử- kéo dài đến giữa thời đế quốc La Mă. Nơi đây, có một tượng toàn thân người đàn bà. Có lẽ là biểu tượng cho nàng Nefertiti có khoảng 1357 trước thiên Chúa giáng sinh. Trong những kiệt tác Hy Lạp, nổi bật  là tượng vệ nữ Milo, kích thước ṿng một, ṿng hai, ṿng ba vẫn được áp dụng cho đến bây giờ, trong việc tuyển chọn hoa hậu. Thêm đó là tượng chiến thắng của Samothrace. Hai tượng này có từ 300 năm trước thiên Chúa giáng sinh. Khu vực hội hoạ, có khoảng 6000 kiệt tác Aâu Châu từ thế kỷ thứ 8 đến giữa thế kỷ 19. Khu vực này có một diện tích 17.850 mét vuông .

 

Xin đi ngược thời gian để bạn đọc biết sơ qua lịch sử cung điện Louvre, một “đề án lớn” của vua Philippe Auguste. Theo nguồn gốc, Louvre do tiếng la tinh Lupara, có nghĩa là “Cái cũi để săn chó sói”... Vào năm 1190, ông Philippe Auguste xây một toà lâu đài chiến lược Louvre, bên mặt phải của ḍng sông Seine, chung quanh được bảo vệ bằng những hệ thống hào rănh sâu, có nước bao bọc chung quanh tường thành cao (ngừa chống ngoại xâm là nước Anh lúc đó).

Về sau, vua Saint Louis và vua Philippe le Bel, cho sửa sang lại một pḥng rộng lớn, và một pḥng khác để đem các tài liệu hồ sơ quốc gia, và kho vàng bạc của vua chúa, lưu trữ lại đó trải qua 4 thế kỷ.

Các vị vua kế tiếp là vua Saint Louis, vua Charles V biến lâu đài chiến lược Louvre thành một cung điện nguy nga để sống cho tiện nghi, nhưng không sửa đổi kích thước. Ông cho thành lập tại đó một thư viện gồm 973 quyển sách, lúc đó, được coi là thư viện lớn nhất của vương quốc. Sau vua Charles V mất, cung điện Louvre để trống không người ở trong ṿng 150 năm.

Đến thời vua François 1er, ông trở về năm 1528, sau thời gian bị giam cầm. Ông trở về ở lại trong lâu đài Louvre, và khởi công sửa chửa lại cung điện. Những gác canh của binh lính trên tường thành được phá bỏ. Tóm lại, tất cả những ǵ liên quan đến hệ thống tường thành, chiến lược đều được phá bỏ, để làm bức tường thành có mỹ thuật hơn. Ôâng là người đầu tiên gom nhặt từ từ các danh họa qúi, cũng như các mỹ thuật phẩm để lưu trữ trong cung diện Louvre. Đồng thời ông mời những tay hoạ sĩ nổi tiếng của Ư, vẽ một loạt tranh gồm 12 tấm, trong đó có bức hoạ La Joconde của Vinci. Đến năm 1546, ông xây lại cung điện hoàn toàn mới, trên nền móng của lâu đài cũ, với lối kiến trúc có đường nét phục hưng của Ư.

Công tŕnh đang xây cất th́ vua François 1er mất, lúc đó vua thọ 32 tuổi. Vua Henri 4 lên ngôi tiếp tục xây cất cung diện. Nhưng vua Henri bỗng chết bất ngờ. Hoàng hậu Catherine de Medicis tạm quyền cai quản. Trong thời gian ở trong điện Louvre bà thấy xây cất điện Louvre chưa xong, nên bà quyết định xây một ở riêng, bên cạnh lâu đài Louvre, để có tự do hơn. Cung điện của bà có tên Les Tuileries. Bà cho xây một đường nối hai cung điện dài 500m để tránh sự ḍm ngó. Điện Louvre được tu bổ không ngừng qua các triều đại kế tiếp. Đến thời vua Loius 13, ông thấy trong cung Louvre bắt đầu chật chội, nên ông làm rộng ra gấp bốn lần diện tích cũ. Nối tiếp vua Louis 13 là vua Louis 14 rời cung điện Louvre, mang theo tất cả triều đ́nh dọn về ở  lâu đài Versailles năm 1682 …

 Cuối thời vua Louis 14, viện Louvre đă có 2500 bức danh họa nổi tiếng, trang hoàng khắp cung điện Louvre và cung điện Versailles. Dưới thời vua Louis 16, ông Marigny là người đầu tiên tổ chức triển lăm cho dân chúng coi. Và ngày 10 tháng 8 năm 1793  là ngày đầu tiên mở cửa viện bảo tàng Louvre, tính đến nay (2007) được 214 năm.

 

Kim tự tháp viện bảo tàng Louvre.

Kim tự tháp này làm bằng kính trong, có tên “Grand Louvre” vào thời Tổng thống François Mitterrand. Phần triển lăm dưới đất. Kim tự tháp bằng kính, bắt đầu xây cất năm 1981 và chấm dứt năm 1998, do kiến trúc sư người Mỹ gốc Tàu tên Ming Pei thực hiện. Kim Tự Tháp nằm ngay giữa sân chính, là mái che đường vô cửa lớn của bảo tàng Louvre. Chủ đích của kim tự tháp bằng kính này là để phản ảnh bầu trời, nhưng không che khuất phong cảnh chung quanh cung điện Louvre. Kim tự tháp có chiều cao 21,6 m, gồm 793 miếng kính lớn h́nh vuông, và có một hệ thống robot tự động chùi rửa tất cả các miếng kính mỗi tuần. Chi phí xây cất kim tự tháp phí tổn 1 tỷ euros.

 

Diện tích của viện bảo tàng Louvre, 160.106 mét vuông. Nhân viên làm việc 1500 người, một nửa số này giữ vai tṛ canh gác. Đồng phục màu xám, hiệu Balenciaga. 64 người quản thủ trông nom bảy vùng thư viện. Hệ thống an toàn, gồm 8.000 bộ phận báo động ngừa cháy, và 143 hệ thống làm thoát khói. Có 2.500 cánh cửa ra vào, 90 thang máy, 350 robinet, 67.000 cái đèn với 160 loại khác nhau, tiêu thụ 5100 kw tương đương với một thành phố dân số 2000 người,14 nhân viên chữa lửa, túc trực thường xuyên. Năm 2005 có 7,3 triệu du khách thăm viếng, trong đó 2 phần 3 là người ngoại quốc. Trong số ngoại quốc này 36,5% người Aâu Châu, 18, 5% người bắc Mỹ, 7ù% người Á Châu,19% người Pháp vùng lân cận Paris 17,6% người Pháp ở tỉnh,

 

Những kiệt tác hội hoạ và điêu khắc trong viện bảo tàng, là đánh dấu sự ra đời nền văn minh lớn cổ xưa, được trưng bày ra bảy khu vực khác nhau :

 

1-         Cổ Ai Cập Cổ đông phương

2-         Cổ Hy Lạp.

3-         Cổ La Mă

4-         Cổ Etruri.

5-         Kiệt tác điêu khắc

7-  Nghệ thuật phẩm

Những kiệt tác Ai Cập có sự phong phú độc đáo. Ông Jean–François Champollion là người đầu tiên thành lập khu vực nghệ thuật cổ Ai Cập năm 1827 trong khuôn viên Louvre.

Trong viện bảo tàng Louvre Paris có 51 kiệt tác nổi tiếng nhất thế giới…Trong 51 kiệt tác này nổi bật là 7 kiệt tác sau đây gồm 3 bức họa và 4 bức tượng.

1- Bức họa La Joconde thực hiện, giữa khoảng 1503 đến 1506.

2-         Bức họa Le Radeau de la Méduse của Theodore Gericault, (1819).

3-         Bức họa La Dentelliere của Johannes Vermeer thực hiện khoảng (1670-1671)

4-         Tượng: Les Esclaves của Michel- Ange (1513 -1516). Tượng này, lúc đầu được dành trang trí cho mộ phần của Đức giáo Hoàng Jules II, nhưng sau được mua lại đem về Pháp.

5-         Tượng : La Venus de Milo (được t́m thấy năm 1820 trên đảo Milo của Hy Lạp) người ta không biết ai là tác giả của bức tượng này. Bức tượng, được ước chừng 200 năm trước thiên Chúa giáng sinh. Tính đến nay (2007), tuổi bức tượng nàng Vệ Nữ Milo được 2207 tuổi. Người ta nhận thấy vẻ đẹp của bức tượng vẫn thích hợp với quan niệm cái đẹp hôm nay.

6-         Tượng : La Victoire de Samothrace (khoảng 190 năm trước thiên chúa giáng sinh) đây là bức tượng trang trí trước mũi tàu và người ta không biết tác giả là ai.

7-         Tượng : Les Chevaux de Marly (1740 đến 1745) của Guillaume Coustou.

C̣n về hội họa Pháp, nổi bật là bức danh họa “Bắt cóc những nàng Sabines” (L’Enlevement des Sabines) của hoạ sĩ Poussin vào khoảng1638. La Raie của ông Chardin vào trước năm 1728 hay bức họa “Người đàn bà đang tắm”(La baigneuse) của ông Fragonard và bức“Tự do hướng dẫn dân chúng” (La liberté guidant le people) 1830 của họa sĩ Delacroix .