CHỌN GIẦY
Bác sĩ Nguyễn Văn Đức
8748 E. Valley Blvd. # H
Rosemead, CA 91770
(626) 288-3306
(www.hqtysvntd.org)
A, mùa Xuân, tiếng chim líu lo
văng vẳng, khiến ta chỉ muốn khoác áo, đi
giầy, bước ra đường, ngửa mặt nh́n
những lọn mây lờ lững, hít đầy hai
buồng phổi bầu không khí bao quanh, ḷng reo vui: “Ôi đời
tự do!”.
Đôi bàn chân giúp ta kiếm
cơm, c̣n đưa ta đi đây đó, vui hưởng
cuộc sống dân chủ, nên vô cùng trân quư. Tiếc thay,
chúng thường không được đối xử
tương xứng. Ở nhà, ta xỏ chúng vào những
đôi dép lẹp kẹp, lỏng lẻo, trơn
trượt. Ra đường, ta bắt chúng ép ḿnh trong
những đôi giầy mỏ chuột nhọn hoắt, gót
hươu cao nḥng, với ta trông láng, đẹp, sang, song
với chúng th́ chật hẹp, khổ sở. Thường
chúng dễ chịu, không nói năng chi. Nhưng lâu ngày
chầy tháng, khi ta đến một tuổi nào đó,
nhất lại có tiểu đường, chúng sẽ
tổn thương, than van, lúc ấy có khi đă muộn.
Ta nên đối xử với đôi bàn chân ta sao cho
phải đạo.
Giầy để bảo
vệ đôi bàn chân khi ta đi đứng. Rất
nhiều trường hợp chân đau, chưa bây giờ
biết đâu sau này, do chọn giầy không đúng.
Chọn mua giầy, nên đi
vào buổi chiều, v́ buổi chiều chân và bàn chân
thường phồng to hơn, giầy mua buổi sáng
vừa vặn, chiều đâm chật.
Cẩn thận, trước
khi đi mua giầy, ta lấy một tờ giấy
trắng và bút ch́, rồi ngồi đặt bàn chân lên
tờ giấy trắng, dùng bút ch́ vẽ quanh bàn chân trên
tờ giấy. Kích thước thực sự của bàn
chân ta hiện trên tờ giấy trắng. Ta gấp, bỏ
ngay tờ giấy vào túi hay ví kẻo quên. Chỉ nhẩm
nhớ số giầy vẫn hay đi không đủ, v́
theo kinh nghiệm, tuy cùng số, song giầy do các hăng khác
nhau chế tạo vẫn dài ngắn, rộng hẹp khác
nhau.
Đi trong “mall” đến
tiệm bán giầy vào ngày Chủ nhật, ṭ ṃ nh́n chân
kẻ qua người lại tấp nập, thực hoa
cả mắt, họ mang hàng trăm thứ giầy
đủ kiểu, đàn ông đàn bà người lớn
trẻ con đủ màu sắc. Không thấy ai đi chân
đất cả. Hay chỉ cần nh́n chân người qua
lại, lẩm bẩm tính đếm loại giầy
họ mang, ta có thể đoán biết được
đất nước nào giầu mạnh?
À, tiệm giầy kia
rồi. Lẫn trong đám đông người trong
tiệm, bạn ngắm nghía những đôi giầy
nhắm mua. Nào giầy đi lại làm việc hàng ngày
(walking shoes), giầy chạy bộ (running shoes), giầy leo
núi (hiking shoes), rồi những đôi giầy da trông láng
bóng, đẹp, sang để dự dạ hội,
để nhảy đầm (stylish shoes), ... Tất nhiên,
tùy loại giầy nào đang cần ta mua. Nhưng nói chung,
so với giầy dạ hội, rất nhiều đôi
đế mỏng, ḷng hẹp chật chội, g̣ bó,
giầy đi lại làm việc hàng ngày, giầy chạy
bộ, leo núi, tuy trông ô dề hơn, song thường
tốt, hợp với chân ta hơn. Chúng có đế cao su
dày, và thường mang một miếng lót bên trong. Đế
cao su bám đất, giúp ta ít té ngă, c̣n hấp thu các lực
cơ thể ta đặt lên chúng, khiến các lực này
không dội ngược lên lại hại cho các khớp.
(Bạn biết đấy, bánh xe hơi toàn bằng cao su
cả). Bạn để ư, sẽ thấy dưới
đế có cấu trúc với những đường
rănh vân vi giúp giầy thêm bám đất (bạn chắc
lưỡi khen thầm: “Thế này th́ c̣n lâu mới
trượt. Hay thật!”). Miếng lót trong giầy
khiến giầy đi êm, và cũng phụ với
đế hấp thu các lực. Trường hợp chân hay
lưng bạn có vấn đề, cần để trong
giầy các miếng lót đặc biệt hơn, ḷng
giầy sâu, rộng, dễ nới dăn, nên sẵn sàng đón
nhận miếng lót bạn đặt vào. Phía đầu
mũi giầy cũng hay dát cao su, pḥng lúc chân ta vô ư đá
vào đâu, không bị chấn động nhiều. Chưa
kể nhiều đôi có cái quai phía sau rất tiện, lúc
xỏ chân vào giầy, chân chưa vào lọt, khỏi
cần đi kiếm cái đót giầy chi cho mất công,
cứ nắm kéo cái quai phía sau, cổ giầy rộng ra, chân
đút vào lọt.
Ngược lại, các
giầy da dạ hội, nhất là giầy phụ nữ,
thường gọn, nhỏ trông xinh xắn, song ḷng
hẹp, đáy không có miếng lót nên cứng, đế
bằng gỗ hoặc cao su mỏng tanh (để nhảy
đầm cho lả lướt?), đầu mũi
cũng không bọc cao su (bạn có thể lư luận,
giầy kiểu để nhảy đầm ai lại
bọc cao su phía trước, trông xấu bỏ xừ!).
Giá ta có muốn để vào trong giầy một miếng
lót cho êm chân cũng không có chỗ. Lật ngửa giầy
lên, nhiều đôi phía trước trơn bóng, chỉ gót
đằng sau đính tí cao su có chút vân vi làm v́. Những lúc
trời mưa, giầy đế gỗ, da mỏng dễ
trượt, c̣n thấm nước ướt cả
tất bên trong, và chỉ vài lần là ôi thôi, tiêu đôi
giầy kiểu đắt tiền (trong khi giầy
đế cao su dày tha hồ “Trời mưa th́ mặc
Trời mưa”).
V́ thế, bạn thấy,
nhiều người Mỹ đi nhà thờ, họ cũng
mang giầy thể thao, tuy trông không thanh lịch cho lắm,
song vững vàng, nhanh nhẹn.
Nào, bạn đặt đôi
giầy bạn nhắm mua trên tờ giấy có vẽ h́nh
bàn chân bạn, xem nó ra sao. Nó cần trông chắc chắn,
lớn hơn h́nh vẽ trên giấy, và bề ngang chỗ
rộng nhất của nó phải đúng vào chỗ bề
ngang to nhất của chân bạn vẽ trên giấy.
Ngắm nghía và so giầy trên
giấy thấy tạm được, bây giờ bạn
xỏ đôi giầy hẳn vào hai bàn chân, đi đi
lại lại xem có thoải mái không. Nếu chân bạn có
vấn đề cần mang miếng lót trong giầy, khi
thử giầy, bạn nhớ bỏ cả miếng lót vào
ḷng đôi giầy nhắm mua, xem nó có vui ḷng chứa
miếng lót bạn cần mang. Phía trước giầy
phải dài và rộng đủ, mũi giầy cách các
đầu ngón chân một khoảng nhỏ, cho phép các ngón
chân bạn có chỗ ngoe nguẩy. Đế giầy nên
bằng cao su chắc dày, bẻ tay không bị gập
nhiều, đủ sức chống đỡ đôi chân
bạn. Đế mềm, gập nhiều khi đi
lại, không tốt cho các khớp bàn chân phía trước
của bạn.
Nên tránh những đôi
giầy mơm nhọn chèn các đầu ngón chân, ép chúng vào nhau.
Nhiều đôi đóng theo kiểu mới bây giờ có
đầu phía trước ngang bè bè, trông chưa quen
mắt thấy hơi kỳ kỳ, nhưng tốt
đấy, các đầu ngón chân có chỗ rộng răi
để “nằm” thoải mái, đứa nọ khỏi
chồm lên đứa kia. Cũng nên tránh những đôi
giầy gót cao khiến chân bạn kiễng lên. Mang chúng làm
việc suốt ngày rất hại, v́ chân bạn phải
chịu nhiều lực đặt không đúng. Lắm cô,
nhiều bà đi giầy gót cao quá, trông lênh khênh đến
khổ sở, lỡ lại dẵm nhằm vỏ
chuối...
A, bạn đi đôi
giầy đó trông được đấy. Mặt
bạn hớn hở, mắt bạn long lanh, bước chân
nhanh nhẹn. Khác với mấy đôi trước bạn
thử, chân bạn ngập ngừng như có chỗ không
ổn, mặt bạn đăm chiêu. Bạn chọn chúng
đi. Có giầy mới, về nhà bạn vất đi
những đôi giầy lưu cữu nhiều năm, trông
ọp ẹp, đế ṃn vẹt, dùng tay bẻ, chúng
thảm hại gập người làm đôi. Tiếc chúng
làm ǵ, chúng sẽ làm hư chân bạn. Giầy đi
nhiều, 6 tháng 1 năm ta nên thay; nhiều đôi trông
chưa ṃn lắm, song chúng đă mất sức hấp thu
những lực đặt lên chúng, chẳng c̣n tốt
nữa. Đôi bàn chân ta rất quí.
Mừng bạn có đôi
giầy mới vừa chân, ưng ư. Đời nhiều
trái khoáy bạn nhỉ, những đôi giầy để
đi lại làm việc hàng ngày (walking shoes), để
chạy (running shoes), leo núi (hiking shoes), thường rất
hợp với chân ta, lại rẻ, đại hạ giá
(“on sale”) hoài, so với giầy kiểu, sang, nhiều
đôi đắt đến vài trăm, song không chắc
tốt bằng. (Đi giầy sang, mắc tiền, ta không
thoải mái, bước chân e dè, một phần v́ sợ
giầy chạm đây, va kia, trầy xước, xót
cả ruột. Gặp trời mưa to nước
ngập xâm xấp, chỉ muốn xách giầy lội
nước cho xong! May thay, nhiều giầy kiểu bây
giờ thấy có tiến bộ, cũng chế theo mẫu
mực cân xứng của giầy đi thường ngày,
phần trước cũng bè ngang, rộng răi, cũng
đế cao su dày, cao su bọc cả đầu mũi).
Ở đây, nhiều của rẻ (v́ đang... “on sale”)
đâu có ôi, c̣n tốt hơn của mắc tiền là
đằng khác!
Hôm nay trời mát mẻ
dễ chịu, ta hăy khoác áo, đi đôi giầy... mới,
bước ra đường, ngửa mặt nh́n những
lọn mây lờ lững an b́nh, tai lắng nghe tiếng chim
đâu đây văng vẳng, hít đầy hai buồng
phổi làn không khí tươi mát, ḷng rộn ră, miệng
nghêu ngao, bài hát ǵ cũng được, ngợi ca
đời dân chủ tự do.